.htaccess Dosyası Kullanımı Rehberi

.htaccess dosyası, Apache web sunucusunda dizin bazlı yapılandırma yapmanızı sağlayan güçlü bir araçtır.

Ana sunucu yapılandırmasına erişmeden aşağıdaki işlemleri gerçekleştirebilirsiniz:

• URL yönlendirmeleri
• SEO uyumlu URL yapıları
• Dizin şifreleme
• Özel hata sayfaları
• MIME tipi tanımlama

Bu rehberde .htaccess dosyasını etkinleştirme, oluşturma ve yaygın kullanım senaryolarını öğreneceksiniz.

---

Bu Rehberde Neler Öğreneceksiniz?

Bu dokümanda aşağıdaki konular ele alınacaktır:

• Apache’de .htaccess desteğini etkinleştirme
• .htaccess dosyasını doğru dizinde oluşturma
• URL yönlendirme ve mod_rewrite kullanımı
• Dizin şifreleme işlemleri
• Özel hata sayfaları ve MIME tipi ekleme
• .htaccess dosyasının performans ve güvenlik etkileri

---

Ön Koşullar

Bu rehberi uygulayabilmek için aşağıdaki bileşenlerin hazır olması gerekir:

• Ubuntu 20.04 veya üzeri bir VPS
• Sudo yetkisine sahip bir kullanıcı
• Etkin UFW güvenlik duvarı
• Kurulu Apache Web Sunucusu
• Alan adı için yapılandırılmış Virtual Host

Örnek Virtual Host dosyası:

/etc/apache2/sites-available/rabisu.cloud.conf

---

.htaccess Dosyasını Etkinleştirme ve Oluşturma

Apache’de .htaccess Kullanımını Etkinleştirme

Apache varsayılan olarak .htaccess dosyasını AllowOverride ayarı etkinleştirilmeden çalıştırmaz.

Virtual Host dosyasını açın

sudo nano /etc/apache2/sites-available/rabisu.cloud.conf

Aşağıdaki yapılandırmayı ekleyin veya düzenleyin:

<VirtualHost *:80>

    ServerName rabisu.cloud
    DocumentRoot /var/www/rabisu.cloud

    <Directory /var/www/rabisu.cloud>
        Options Indexes FollowSymLinks
        AllowOverride All
        Require all granted
    </Directory>

</VirtualHost>

AllowOverride All ayarı .htaccess kullanımını aktif eder.

Apache servisini yeniden başlatın

sudo systemctl restart apache2

.htaccess Dosyasını Oluşturma

.htaccess dosyası web sitenizin kök dizininde bulunmalıdır.

Web kök dizinine gidin:

cd /var/www/rabisu.cloud Dosyayı oluşturun:

sudo nano .htaccess

Artık .htaccess dosyasına istediğiniz Apache yönergelerini ekleyebilirsiniz.

.htaccess Dosyasının Yaygın Kullanım Alanları

Dizin Şifre Koruması

• Parola dosyası oluşturma:

sudo htpasswd -c /etc/apache2/.htpasswd rabisu-user

• .htaccess içine ekleyin

AuthType Basic
AuthName "Korunan Alan"
AuthUserFile /etc/apache2/.htpasswd
Require valid-user

Bu yapılandırma dizine erişim için kullanıcı adı ve parola doğrulaması ister.

URL Yeniden Yazma (mod_rewrite)

SEO uyumlu temiz URL yapıları oluşturabilirsiniz.

RewriteEngine On
RewriteRule ^sayfa/([0-9]+)$ sayfa.php?id=$1 [NC,L]

Bu kural aşağıdaki dönüşümü yapar:

site.com/sayfa/5

→

site.com/sayfa.php?id=5

Özel Hata Sayfaları

Sunucu hatalarında özel sayfalar göstermek için:

ErrorDocument 404 /404.html
ErrorDocument 500 /500.html

MIME Türleri Ekleme

Apache’in özel dosya türlerini tanıması için:

AddType application/x-font-otf .font

SSI (Server Side Includes) Etkinleştirme

SSI kullanmak için:

AddType text/html .shtml
AddHandler server-parsed .shtml

HTML dosyalarında SSI çalıştırmak için:

XBitHack on

Dosyaya çalıştırma izni verin:

chmod +x sayfa.html

.htaccess Performans ve Güvenlik Etkileri

Performans

Apache her istekte .htaccess dosyasını kontrol ettiği için büyük projelerde küçük gecikmeler oluşabilir.

Bu nedenle yüksek trafikli sitelerde ayarların Apache ana yapılandırma dosyasında yapılması önerilir.

Güvenlik

.htaccess dosyası hızlı yapılandırma sağlar ancak yanlış yapılandırıldığında güvenlik riskleri oluşturabilir.

Özellikle:

Dosya izinleri Yetkisiz erişim Yanlış yönlendirmeler

dikkatle kontrol edilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

.htaccess neden gizli dosyadır?

Başındaki "." karakteri nedeniyle Linux sistemlerinde gizli dosya olarak kabul edilir.

AllowOverride All yerine başka değer kullanabilir miyim?

Evet, ancak bazı .htaccess özellikleri devre dışı kalabilir.

Alt dizinler .htaccess ayarlarından etkilenir mi?

Evet. Varsayılan olarak tüm alt dizinler aynı kuralları miras alır.

Apache yapılandırması mı yoksa .htaccess mi daha performanslı?

Performans açısından Apache ana yapılandırması, esneklik açısından .htaccess tercih edilir.

Bir dizinde birden fazla .htaccess olabilir mi?

Evet. Her dizin kendi .htaccess dosyasını içerebilir.

Sonuç

Bu rehberde .htaccess dosyasını Apache üzerinde etkinleştirmeyi ve temel yapılandırmaları uygulamayı öğrendiniz.

Doğru kullanıldığında .htaccess:

URL yönlendirmelerini kolaylaştırır Dizine erişimi kontrol eder SEO uyumlu URL yapıları oluşturur Hata sayfalarını özelleştirmenizi sağlar

Altyapınızı daha güçlü hale getirmek için Rabisu Bulut üzerinde yüksek performanslı sunucular kullanarak Apache yapılandırmalarınızı kolayca yönetebilirsiniz.