Ana içeriğe geç

Shell Script Yazma: Linux Komut Satırı Otomasyon Rehberi

Linux terminalinde tekrar eden işleri hızlandırmanın en net yolu shell script kullanmaktır.
Bu rehberde sıfırdan bir betik yazacak, çalıştıracak ve etkileşimli hale getireceksiniz.


Bu Rehberde Ne Öğreneceksiniz?

  • Shell script nedir ve neden kullanılır
  • .sh dosyası oluşturma ve shebang mantığı
  • Script çalıştırma ve izin yönetimi
  • Değişkenler ve kullanıcıdan girdi alma
  • Hata kontrolü için pratik ipuçları

Shell Script Nedir?

Shell script, Linux komutlarının sıralı şekilde yazıldığı otomasyon dosyasıdır.
Amaç manuel işleri tek komutla çalıştırmaktır.


1. Shebang ile Başlangıç

Her shell script, hangi yorumlayıcının kullanılacağını belirtmelidir.
Bu satıra shebang denir.

#!/bin/bash
  • Bu satır betiğin Bash ile çalışacağını söyler.

Alternatif olarak:


#!/bin/sh
  • Bu satır genel shell yorumlayıcısını kullanır.

2. İlk Shell Script Dosyasını Oluşturma

  1. Bir metin editörüyle yeni bir dosya oluşturun.

vi ilk_betik.sh
  • Bu komut yeni bir betik dosyası açar.

Dosya içine şunları ekleyin:


#!/bin/bash
  • Aktif kullanıcıyı ve tarihi gösterir

date
  • Bu betik kullanıcı adını ve sistem tarihini ekrana basar.

3. Script Çalıştırma Yöntemleri

  • Script’i iki şekilde çalıştırabilirsiniz.
  1. Bash ile çalıştırma

bash ilk_betik.sh
  • Bu yöntem ek izin gerektirmez.

  1. Doğrudan çalıştırma

./ilk_betik.sh
  • Bu yöntem çalıştırma izni ister.

4. Çalıştırma İzni Verme (chmod)

  • Script’e yürütme izni ekleyin.

chmod +x ilk_betik.sh
  • Bu komut dosyayı çalıştırılabilir hale getirir.

5. Değişken Kullanımı

  1. Shell script’lerde değişkenler boşluk olmadan tanımlanır.

#!/bin/bash

MESAJ="Merhaba Linux"
echo $MESAJ
  • Bu script değişken içeriğini ekrana yazdırır.

6. Kullanıcıdan Girdi Alma

  1. Script’leri etkileşimli yapmak mümkündür.

#!/bin/bash

echo "Adınız nedir?"
read ISIM
echo "Merhaba $ISIM, hoş geldin"
  • Bu betik kullanıcıdan isim alır ve yanıt üretir.

7. Hata Durumunda Script’i Durdurma

  1. Komut hata verince script’in durmasını isteyebilirsiniz.

#!/bin/bash
set -e
  • Bu satır hata oluştuğunda betiği durdurur.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Script neden Permission denied hatası verir? Dosyada çalıştırma izni yoktur. chmod +x ile çözülür.

2. Windows’ta yazılan script neden Linux’ta çalışmaz? Satır sonları farklıdır. dos2unix ile dönüştürülmelidir.

3. Bash yerine sh kullanmalı mıyım? Basit işler için sh yeterlidir. Gelişmiş betikler için Bash önerilir.


Sonuç

Shell script’ler Linux sistemlerde otomasyonun temelidir. Küçük betiklerle başlayıp güçlü iş akışları kurabilirsiniz.

Oluşturduğunuz script’leri yüksek performanslı sunucularda Rabisu Bulut altyapısında hemen çalıştırabilirsiniz 🚀